Kur në aksident lëndohet një fëmijë, kërkesën për dëmshpërblim e paraqet përfaqësuesi i tij ligjor, zakonisht prindi (Kodi Civil, Nenet 7 dhe 8). Dëmshpërblimin e paguan shoqëria e sigurimit të mjetit që shkaktoi aksidentin, edhe kur fëmija ishte pasagjer, këmbësor apo me biçikletë (Ligji Nr. 32/2021, Neni 21). Dëmi biologjik i fëmijës llogaritet sipas moshës dhe shkallës së paaftësisë, ndërsa dëmi moral dhe ai ekzistencial sipas raporteve fikse të Rregullores së AMF nr. 125/2021. Kur fëmija mbetet me paaftësi të përhershme ose humb jetën, edhe prindërit kanë zërat e tyre të dëmit jopasuror. Kërkesa paraqitet brenda 2 vjetësh nga data e aksidentit (Neni 5, pika 2, i Rregullores) dhe nuk pret që fëmija të rritet.
Kur lëndohet një fëmijë, prindërit mendojnë së pari për shërimin, jo për sigurimin. Kjo është e natyrshme. Por pikërisht në javët e para krijohen dokumentet mbi të cilat do të llogaritet më vonë dëmshpërblimi: raportet mjekësore, procesverbali i policisë, faturat. Ligji shqiptar ka disa rregulla të veçanta për të miturit: kush flet në emër të tyre, si vlerësohet dëmi kur fëmija nuk punon ende, dhe çfarë ndodh kur ai rritet. Më poshtë i shpjegojmë një nga një, me tekstin e ligjit.
1. Kush e kërkon dëmshpërblimin në emër të fëmijës
E drejta për dëmshpërblim i përket fëmijës, sepse ai është pala e dëmtuar. Por një i mitur nuk mund ta ndjekë vetë kërkesën me shoqërinë e sigurimit. Kodi Civil i ndan të miturit në dy grupmosha:
„I mituri që nuk ka mbushur moshën katërmbëdhjetë vjeç, është i pazoti për të vepruar. Ai mund të kryejë veprime juridike që i përshtaten moshës së tij dhe që përmbushen aty për aty, si dhe veprime juridike që i sjellin dobi pa asnjë kundërshpërblim. Veprimet e tjera juridike i kryen në emër të tij përfaqësuesi ligjor.“
„I mituri, që ka mbushur moshën katërmbëdhjetë vjeç, mund të kryejë veprime juridike vetëm me pëlqimin e mëparshëm të përfaqësuesit të tij ligjor. Megjithatë ai mund të bëjë pjesë në organizata shoqërore, të disponojë atë që fiton me punën e tij, të depozitojë kursimet dhe t’i disponojë vetë këto depozita.“
Në praktikë kjo do të thotë:
- Fëmija nën 14 vjeç: kërkesën, ankimin dhe çdo nënshkrim me shoqërinë e sigurimit i bën përfaqësuesi ligjor në emër të fëmijës.
- I mituri 14 deri në 18 vjeç: mund të veprojë vetë, por vetëm me pëlqimin e mëparshëm të përfaqësuesit ligjor.
- Mbi 18 vjeç: i riu ka zotësi të plotë për të vepruar (Kodi Civil, Neni 6) dhe e ndjek kërkesën vetë.
Kujdes me një gjë: kërkesa për fëmijën dhe kërkesa e prindërve për dëmin e tyre janë zëra të ndryshëm. Mund të depozitohen bashkë, por duhet të dallohen qartë në dokumente, që asnjë zë të mos humbasë.
2. Kush paguan: sigurimi i cilit mjet
Dëmshpërblimin e paguan shoqëria e sigurimit të detyrueshëm të mjetit që shkaktoi aksidentin. Ligji Nr. 32/2021 i mbulon shprehimisht edhe ata që nuk janë në makinë:
„4. Kontrata e sigurimit mbulon edhe dëmet ndaj personit dhe pronës që mund t’u shkaktohen këmbësorëve, çiklistëve, si dhe përdoruesve të mjeteve jomotorike që lëvizin në rrugë.“
Pra, fëmija i goditur ndërsa kalonte rrugën, ose ndërsa ishte me biçikletë, kërkon dëmshpërblim nga sigurimi i mjetit që e goditi. Për këmbësorët kemi një udhëzues më të detajuar: si dëmshpërblehet këmbësori i goditur nga makina.
Fëmija pasagjer në makinën e prindit
Një pyetje e natyrshme për prindërit është kjo: nëse aksidentin e shkaktoi vetë prindi që drejtonte makinën, a ka fëmija të drejtë për dëmshpërblim? Neni 22 i Ligjit Nr. 32/2021 rendit kush përjashtohet nga mbulimi. Shkronja e parë është kjo:
„a) drejtuesi i mjetit, shkaktar i aksidentit, përfshirë këtu trashëgimtarët e tij ligjorë dhe të afërmit e tij, për dëme që i shkaktohen këtij drejtuesi;“
Teksti i nenit e lidh përjashtimin me „dëme që i shkaktohen këtij drejtuesi“, domethënë me lëndimet e vetë drejtuesit. Lëndimet e fëmijës që udhëtonte në makinë nuk përmenden në këtë shkronjë. Megjithatë, ky është një rast i ndjeshëm, prandaj ia vlen të konsultoheni para se ta depozitoni kërkesën. Për të drejtat e pasagjerëve në përgjithësi, shihni dëmshpërblimi për pasagjerët në aksident rrugor.
Kur shoferi ishte i dehur ose pa patentë
Shkeljet e shoferit nuk ia heqin fëmijës së dëmtuar të drejtën për t’iu drejtuar siguruesit:
„2. Humbja e të drejtave që rrjedhin nga sigurimi, siç përcaktohen në shkronjat “a” deri në “dh” të pikës 1 të këtij neni, nuk kufizon të drejtat e palëve të treta për të paraqitur kërkesën për dëmshpërblim te siguruesi përgjegjës.“
Pika 1 e të njëjtit nen përfshin, ndër të tjera, drejtimin pa leje drejtimi të vlefshme dhe drejtimin nën ndikimin e alkoolit mbi kufirin e lejuar. Siguruesi paguan të dëmtuarin dhe më pas, sipas pikës 3, kthehet ndaj shoferit për shumën e paguar.
3. Si llogaritet dëmi i fëmijës
Dëmi ndaj personit ka dy pjesë: dëmin pasuror (shpenzime dhe humbje ekonomike) dhe dëmin jopasuror (biologjik, moral dhe ekzistencial). Te fëmijët, secila pjesë ka një veçori. Për kërkesën ndaj siguruesit, llogaritjet i përcakton Rregullorja e AMF nr. 125, datë 28.07.2021.
Shpenzimet e mjekimit
Kodi Civil e vendos qartë detyrimin për shpenzimet:
„Personi që i ka shkaktuar tjetrit një dëm në shëndetin e tij, detyrohet ta shpërblejë dëmin, duke patur parasysh humbjen ose pakësimin e aftësisë për punë të të dëmtuarit, shpenzimet që janë bërë për mjekimin e tij, si dhe shpenzime të tjera që kanë lidhje me dëmin e shkaktuar.“
Ky është rregulli i përgjithshëm i Kodit Civil. Në kërkesën ndaj siguruesit, Rregullorja e AMF shton shpenzimet spitalore dhe farmaceutike të kryera gjatë paaftësisë dhe të vërtetuara me dokumente të rregullta (Neni 14, pika 1; Neni 16, pika 5). Fizioterapia dhe kontrollet e përsëritura mund të hyjnë këtu, nëse dokumentohen si shpenzime spitalore. Për transportin për mjekim, rregullorja nuk ka zë të veçantë. Ruani çdo faturë dhe çdo recetë që në ditën e parë.
Kur paaftësia është e përkohshme dhe fëmija është nën 16 vjeç, si dëmshpërblim pasuror konsiderohen pikërisht këto shpenzime (Neni 16, pika 6). Kur i dëmtuari ka mbushur 16 vjeç dhe është i papunë, këtyre shpenzimeve u shtohet llogaritja: paga minimale zyrtare × ditët e paaftësisë në ditë pune ÷ 22 (Neni 16, pika 4).
Humbja e aftësisë për punë, kur fëmija nuk punon ende
Një fëmijë nuk ka pagë, por një dëmtim i përhershëm ia pakëson aftësinë për të punuar në të ardhmen. Ligji Nr. 32/2021 e zgjidh këtë me një pagë referimi:
„a) në rastin e dëmeve me pasojë paaftësi të përhershme për punë, kur vërtetohet humbja e të ardhurave, përfitimi llogaritet si produkt i të ardhurave vjetore neto me koeficientin e shumës së kapitalizuar, moshës së daljes në pension dhe humbjes së aftësisë për punë. Kur i/e dëmtuari/a ka qenë në marrëdhënie pune/i vetëpunësuar do të referohet në mesataren e të ardhurave neto për 3 vitet e fundit, ndërsa kur nuk ka qenë në marrëdhënie pune në kohën e ngjarjes do të referohet në pagën minimale zyrtare bruto të vendbanimit në kohën e ngjarjes.“
Rregullorja e AMF e saktëson këtë për fëmijët: për të dëmtuarit e mitur deri në 16 vjeç, si e ardhur vjetore merret paga minimale zyrtare bruto e vendbanimit në kohën e ngjarjes (Neni 14, pika 2, shkronja h). E njëjta bazë vlen për këdo që nuk ka qenë në marrëdhënie pune në kohën e ngjarjes (shkronja c). Llogaritja bëhet me formulën e Nenit 14:
Dëmshpërblimi = të ardhurat vjetore × koeficienti i shumës së kapitalizuar × 0.90 × koeficienti i humbjes së aftësisë për punë
- Koeficienti i shumës së kapitalizuar merret nga tabela nr. 1 e rregullores, sipas moshës dhe gjinisë. Për të dëmtuarit nën 12 vjeç merret ai i moshës 12 vjeç: 25.55 për djemtë dhe 26.15 për vajzat (Neni 14, pikat 3 dhe 6).
- 0.90 është koeficienti i moshës së daljes në pension për këdo që nuk ka qenë në pension (Neni 14, pika 4).
- Koeficienti i humbjes së aftësisë për punë jepet nga KMCAP ose nga komisioni mjekësor i shoqërisë së sigurimit, me të paktën 3 mjekë specialistë, sipas tabelës nr. 2 të rregullores (Neni 14, pika 5). Një raport mjekoligjor mund të jetë provë e dobishme në dosje, por shkallën e paaftësisë e jep komisioni.
Shembull ilustrues. Një vajzë hipotetike 10 vjeçe mbetet me paaftësi të përhershme 10%. Koeficienti i saj është 26.15 (mosha 12 vjeç, femër). Nëse, vetëm për këtë llogaritje, paga minimale vjetore merret 480 000 lekë (shifër hipotetike, jo paga zyrtare), atëherë: 480 000 × 26.15 × 0.90 × 0.10 = 1 129 680 lekë, pa shpenzimet spitalore dhe farmaceutike.
Në rrugën gjyqësore, Kodi Civil ka një rregull tjetër për personin që nuk ka qenë në marrëdhënie pune:
„Për një person që nuk ka qenë në marrëdhënie pune ose nuk ka qenë i siguruar, masa e shpërblimit të dëmit të rrjedhur nga vdekja ose dëmtimi i shëndetit, caktohet nga gjykata në bazë të pagës që merr një punonjës i asaj kategorie me të cilën mund të barazohet edhe puna që kryente ose mund të kryente i dëmtuari.“
Ky nen i drejtohet gjykatës që e cakton shpërblimin. Për kërkesën ndaj siguruesit, baza mbetet paga minimale, jo paga e kategorisë.
Dëmi jopasuror: mosha ka rëndësi
Për dëmin biologjik, ligji kërkon shprehimisht që të merret parasysh mosha e të dëmtuarit:
„a) vlera e dëmit biologjik për çdo person të dëmtuar do të jetë jo më shumë se 110 000 (njëqind e dhjetë mijë) lekë për çdo 10% të shkallës së paaftësisë së përhershme, të pjesshme ose të plotë. Shuma e përfitimit e parashikuar në këtë pikë duhet të bazohet në moshën dhe shkallën e paaftësisë së të dëmtuarit;
b) vlera e dëmit moral për çdo person të dëmtuar me pasojë paaftësi të përhershme për punë është nga 3/4 deri në 3/2 e dëmit biologjik sipas shkronjës “a” të pikës 4 të këtij neni;
c) vlera e dëmit ekzistencial për çdo person të dëmtuar me pasojë paaftësi të përhershme për punë është nga 3/4 deri në 3/2 e dëmit biologjik sipas shkronjës “a” të pikës 4 të këtij neni;“
Ligji vendos kufijtë, ndërsa Rregullorja e AMF i kthen në shuma. Për të dëmtuarin deri në 20 vjeç, pra edhe për çdo fëmijë, dëmi biologjik është 100 000 lekë kur paaftësia është deri në 30% dhe 110 000 lekë kur është mbi 30% (Neni 18, pika 3, shkronja a). Neni 18, pika 3, nuk thotë vetë për çfarë njësie janë këto shuma. Ne i lexojmë së bashku me kufirin e Nenit 18, pika 2, pra për çdo 10% paaftësi.
Dëmi moral dhe dëmi ekzistencial llogariten veçmas, secili me një raport fiks ndaj dëmit biologjik. „3/4 deri në 3/2“ e ligjit nuk është një hapësirë vlerësimi: raporti varet nga shkalla e paaftësisë.
| Shkalla e paaftësisë | Dëmi moral | Dëmi ekzistencial |
|---|---|---|
| Deri në 30% | 3/4 e dëmit biologjik | 3/4 e dëmit biologjik |
| Mbi 30% deri në 45% | 4/5 e dëmit biologjik | 4/5 e dëmit biologjik |
| Mbi 45% deri në 60% | Sa dëmi biologjik | Sa dëmi biologjik |
| Mbi 60% deri në 75% | 5/4 e dëmit biologjik | 5/4 e dëmit biologjik |
| Mbi 75% | 3/2 e dëmit biologjik | 3/2 e dëmit biologjik |
Baza është Rregullorja e AMF, Neni 19, pika 2, shkronja a, dhe Neni 20, pika 2, shkronja a. Te Neni 20 shkalla e katërt shkruhet „nga 60%“, jo „mbi 60%“, prandaj për dëmin ekzistencial pikërisht 60% përfshihet në dy shkallë.
Shumat nuk varen nga rrethanat e rastit: mosha dhe shkalla e paaftësisë e caktojnë dëmin biologjik, dhe raporti fiks cakton dy zërat e tjerë. Tabela më poshtë e tregon këtë me një shembull ilustrues, për të njëjtën vajzë hipotetike 10 vjeçe me paaftësi të përhershme 10%.
| Zëri (shembull ilustrues: fëmijë 10 vjeç, paaftësi e përhershme 10%) | Llogaritja dhe shuma | Baza |
|---|---|---|
| Dëmi biologjik | 1 × 100 000 = 100 000 lekë | Rregullorja e AMF, Neni 18, pika 3, shkronja a |
| Dëmi moral | 3/4 × 100 000 = 75 000 lekë | Rregullorja e AMF, Neni 19, pika 2, shkronja a |
| Dëmi ekzistencial | 3/4 × 100 000 = 75 000 lekë | Rregullorja e AMF, Neni 20, pika 2, shkronja a |
| Gjithsej tre zërat | 250 000 lekë | Shuma e rreshtave më sipër |
| Kufiri minimal për çdo person të dëmtuar në një ngjarje (jo pjesë e shembullit) | Sipas vitit të lidhjes së kontratës: 30 000 000 lekë për kontratat e vitit 2025 dhe 32 000 000 lekë për ato të vitit 2026. Nga viti 2027, i njëjtë me vitin 2026. | Ligji Nr. 32/2021, Neni 25, pikat 5, 9 dhe 10 |
Bashkë me humbjen e aftësisë për punë nga shembulli më lart (1 129 680 lekë), totali hipotetik për fëmijën është 1 379 680 lekë, pa shpenzimet spitalore dhe farmaceutike. Ky nuk është premtim për asnjë rast real.
Kur dëmtimi është i përkohshëm, ligji parashikon zëra mujorë:
„ë) vlera e dëmit moral për çdo person të dëmtuar është jo më shumë se 15 000 (pesëmbëdhjetë mijë) lekë për çdo muaj paaftësi të përkohshme;
f) vlera e dëmit ekzistencial për çdo person të dëmtuar është jo më shumë se 15 000 (pesëmbëdhjetë mijë) lekë për çdo muaj paaftësi të përkohshme.“
Këta janë kufij të sipërm, jo shuma fikse, dhe secili zë vlen veçmas (Rregullorja e AMF, Neni 19, pika 4; Neni 20, pika 4). Humbjen e përkohshme të aftësisë për punë e përcakton organi kompetent shëndetësor, për një periudhë deri në 6 muaj (Neni 16, pika 2).
Për zërat e dëmit në përgjithësi, shihni llojet e dëmeve që mbulon sigurimi. Për dëmtimet e rënda, sa dëmshpërblim merret për dëmtime të rënda trupore.
4. Kur fëmija rritet: çfarë thotë Kodi Civil dhe çfarë vlen për sigurimin
Te fëmijët, pasojat e një dëmtimi mund të mos shihen plotësisht menjëherë. Në rrugën gjyqësore, Kodi Civil lejon që masa e shpërblimit të ndryshojë:
„Masa e shpërblimit të dëmit mund të ndryshojë në të ardhmen, në varësi të përmirësimit apo rëndimit të shëndetit ose të shtimit apo pakësimit të aftësisë për punë të të dëmtuarit, në krahasim me kohën e caktimit të shpërblimit dhe të ndryshimeve që mund të ketë pësuar paga e të dëmtuarit.“
Dhe ka një nen të shkruar posaçërisht për të miturin e dëmtuar:
„I mituri i dëmtuar, kur mbush moshën gjashtëmbëdhjetë vjeç dhe nuk ka pagë nga puna e tij, ka të drejtë që në vend të shpërblimit që merr për jetesë, të kërkojë të shpërblehet për humbjen e aftësisë së tij për punë me pagën mesatare të një punonjësi, sipas kritereve të nenit 646 të këtij Kodi.
Me mbushjen e moshës tetëmbëdhjetë vjeç ka të drejtë që në vend të shpërblimit që merr, të kërkojë të shpërblehet me pagën mesatare të një punëtori të asaj kategorie që do të kishte fituar ose duhej të kishte fituar po të mos ishte shkaktuar dëmtimi i shëndetit.“
Këto nene i përkasin shpërblimit që caktohet përmes gjykatës dhe që merret për jetesë. Ato nuk i ndryshojnë shumat e kërkesës ndaj siguruesit dhe nuk rihapin një dosje të mbyllur. Kërkesa ndaj siguruesit llogaritet një herë, me formulën e Nenit 14 të Rregullores së AMF, dhe as Ligji Nr. 32/2021, as Rregullorja nuk parashikojnë rishikim kur fëmija mbush 16 ose 18 vjeç. As „paga mesatare“ e Nenit 647 nuk e zëvendëson bazën e të ardhurave të Rregullores.
Kjo ka një pasojë praktike: një marrëveshje e nxituar me sigurimin, kur pasojat e dëmtimit ende nuk dihen, rrezikon të mbyllë dosjen para kohe. Sipas Ligjit Nr. 32/2021, Neni 10, pika 9, pagesa dhe deklarimi i pranimit e shuajnë përfundimisht detyrimin e siguruesit, dhe pala e dëmtuar nuk mund të kërkojë vlerë tjetër. Para çdo nënshkrimi, sigurohuni që shkalla e paaftësisë të jetë përcaktuar kur gjendja e fëmijës është stabilizuar. Por pritja ka kufi: kërkesa duhet të paraqitet brenda 2 vjetësh nga data e aksidentit (shihni pikën 6).
5. Çfarë u takon prindërve
Kur fëmija mbetet me paaftësi të përhershme, edhe prindërit kanë zërat e tyre të dëmit jopasuror:
„ç) vlera e dëmit moral për secilin nga familjarët e të dëmtuarit/ës, prind/fëmijë/bashkëshort, do të jetë jo më shumë se 1/5 e përfitimit të dëmtuarit me pasojë paaftësinë e përhershme për punë sipas shkronjës “b” të kësaj pike dhe për secilin nga familjarët vëlla/motër vlera e përfitimit do të jetë jo më shumë se 1/2 e shumës që përfiton secili nga familjarët prind/bashkëshort/fëmijë;
d) vlera e dëmit ekzistencial për secilin nga familjarët e të dëmtuarit/ës, prind/fëmijë/bashkëshort, do të jetë jo më shumë se 1/5 e përfitimit të dëmtuarit me pasojë paaftësinë e përhershme për punë sipas shkronjës “c” të kësaj pike dhe për secilin nga familjarët vëlla/motër vlera e përfitimit jo më shumë se 1/2 e shumës që përfiton secili nga familjarët prind/bashkëshort/fëmijë;“
Pra, secili prind ka zërin e vet, si për dëmin moral, ashtu edhe për atë ekzistencial. Çdo vëlla ose motër e fëmijës ka jo më shumë se gjysmën e shumës së një prindi. Këto janë kufij të sipërm. Në shembullin ilustrues me paaftësi 10%, secili prind mund të përfitojë deri në 15 000 lekë dëm moral dhe deri në 15 000 lekë dëm ekzistencial (1/5 e 75 000), ndërsa çdo vëlla ose motër deri në 7 500 lekë për secilin zë. Mos i lini këta zëra jashtë kërkesës.
Këta zëra ekzistojnë vetëm kur paaftësia është e përhershme ose kur fëmija humb jetën. Shumat mujore për paaftësinë e përkohshme i takojnë vetë të dëmtuarit, jo familjarëve. Rregullorja nuk ka as zë për ditët e punës që humb prindi për t’u kujdesur për fëmijën.
Kur fëmija humb jetën
Në rastin më të rëndë, kur fëmija humb jetën, Rregullorja e AMF cakton dy shuma fikse:
„4. Kur i ndjeri është nën moshën 16 vjeç, trashëgimtarët e tij do të dëmshpërblehen në shumën fikse prej 2,500,000 lekë.“
[…]
„6. Në vlerën e dëmshpërblimit me pasojë vdekje do të shtohen edhe shpenzimet e varrimit në shumën fikse prej 300,000 lekë.“
Kur i ndjeri ka mbushur 16 vjeç, shuma fikse prej 2 500 000 lekësh nuk zbatohet dhe dëmi pasuror llogaritet sipas formulës së Nenit 15. Përveç kësaj, për vdekjen e fëmijës, secili prind ka dëm moral deri në 220 000 lekë dhe dëm ekzistencial deri në 220 000 lekë, ndërsa çdo vëlla ose motër ka jo më shumë se gjysmën e këtyre shumave (Ligji Nr. 32/2021, Neni 25, pika 4, shkronjat dh dhe e; Rregullorja e AMF, Neni 19, pika 3, dhe Neni 20, pika 3). Nëse trashëgimtarët janë të mitur, dëmshpërblimi depozitohet në emër të tyre në një bankë të nivelit të dytë (Neni 15, pika 5). Për këtë rast kemi një artikull të veçantë: kush e merr dëmshpërblimin kur dikush vdes në aksident rrugor.
6. Afatet: pse nuk duhet të prisni
Për kërkesën ndaj siguruesit, afati është i shkruar qartë:
„2. Paraqitja e kërkesës për dëmshpërblim bëhet brenda një periudhe prej 2 viteve nga data e ndodhjes së aksidentit.“
Rregullorja nuk bën përjashtim për të miturit. Mund të duket se afati për kërkesën e fëmijës nis kur ai mbush 18 vjeç, por kjo nuk është e saktë si rregull i përgjithshëm. Kodi Civil e pezullon parashkrimin për të miturit vetëm në raste të caktuara:
„Parashkrimi pezullohet:
[…]
b) midis fëmijëve dhe prindërve gjersa këta ushtrojnë të drejtën prindërore;
[…]
d) për paditë e të miturve dhe personave të tjerë, që nuk kanë zotësi për të vepruar gjersa t’u emërohet përfaqësuesi ose të fitojnë këtë zotësi, si edhe për gjashtë muaj pasi është emëruar përfaqësuesi ose pasi kanë fituar zotësinë për të vepruar;“
Shkronja „b“ vlen vetëm për çështjet ndërmjet fëmijës dhe prindërve. Shkronja „d“ vlen kur i mituri nuk ka përfaqësues. Kur fëmija ka prindër që e përfaqësojnë, afati për kërkesën ndaj shkaktarit dhe siguruesit të tij, si rregull, ecën normalisht. Prandaj llogaritni 2 vjet nga data e aksidentit dhe mos e shtyni. Për afatet e parashkrimit, shihni sa vjet keni kohë të kërkoni dëmshpërblim pas aksidentit.
7. Hapat praktikë pas aksidentit
- Kujdesi mjekësor dhe raporti i parë. Edhe kur lëndimi duket i lehtë, kërkoni vizitë dhe raport mjekësor po atë ditë. Te fëmijët, disa pasoja shfaqen më vonë.
- Procesverbali i Policisë. Kur ka të lënduar, kërkoni procesverbalin e Policisë Rrugore dhe të dhënat e mjetit dhe të siguruesit të tij.
- Dosja e shpenzimeve. Mbani bashkë faturat e spitalit dhe të barnave, si dhe dokumentet e fizioterapisë dhe të kontrolleve. Në kërkesën ndaj siguruesit njihen shpenzimet spitalore dhe farmaceutike të vërtetuara me dokumente të rregullta.
- Dokumentet e përfaqësimit. Certifikata familjare ose dokumenti që vërteton se kush është përfaqësuesi ligjor i fëmijës.
- Mos nënshkruani nxitimthi. Asnjë deklaratë pranimi para se gjendja e fëmijës të jetë stabilizuar dhe vlerësuar. Kërkesa, megjithatë, duhet të paraqitet brenda 2 vjetësh nga data e aksidentit.
Listën e plotë të dokumenteve e gjeni te dokumentacioni i nevojshëm për të kërkuar dëmshpërblim.
Përfundim
Kur lëndohet një fëmijë, dëmshpërblimin e kërkon përfaqësuesi i tij ligjor nga sigurimi i mjetit që shkaktoi aksidentin, edhe kur fëmija ishte këmbësor, me biçikletë ose pasagjer. Dëmi biologjik llogaritet sipas moshës dhe shkallës së paaftësisë, dëmi moral dhe ai ekzistencial sipas raporteve fikse, ndërsa humbja e aftësisë për punë te i mituri deri në 16 vjeç mbështetet te paga minimale zyrtare bruto. Rregullat e Kodit Civil për rishikimin kur fëmija rritet i përkasin rrugës gjyqësore dhe nuk i ndryshojnë shumat e kërkesës ndaj siguruesit. Kur fëmija mbetet me paaftësi të përhershme ose humb jetën, edhe prindërit kanë zërat e tyre. Kur fëmija nën 16 vjeç humb jetën, trashëgimtarët dëmshpërblehen me shumën fikse prej 2 500 000 lekësh, plus 300 000 lekë për shpenzimet e varrimit. Kërkesa paraqitet brenda 2 vjetësh nga data e aksidentit, ndaj duhet përgatitur me kohë, por pa nënshkruar asgjë para se pasojat e dëmtimit të jenë të qarta.
Pse Valore
Jemi në krahun tuaj, jo të sigurimeve
Kur lëndohet një fëmijë, familja ka gjëra më të rëndësishme se letrat me sigurimin. Na i besoni ato neve.
- Mbi 28 vjet përvojëPrej më shumë se 28 vitesh menaxhojmë çështje dëmshpërblimi në fushën civile dhe penale.
- Mbi 400 profesionistëNë ekipin tonë punojnë avokatë, konsulentë ligjorë, inxhinierë të aksidenteve, mjekë ligjorë dhe psikologë.
- Konsultimi është falasNa tregoni çfarë ndodhi. Për konsultimin nuk paguani asgjë.
- Pagesë vetëm në rast rezultatiPagesa jonë është përqindje e dëmshpërblimit që merrni dhe caktohet kur na e besoni çështjen. Të gjitha shpenzimet e nevojshme i përballojmë ne.
- Në dispozicion 24 orë në ditëKonsulentët tanë ju takojnë në shtëpi ose me video-call. Jemi gati të ndërhyjmë në të gjithë Shqipërinë.
- I njëjti sistem si në ItaliSistemin e strukturuar dhe të certifikuar që zbatojmë në Itali, tani e ofrojmë edhe për Shqipërinë.
Tiranë, Bulevardi Dëshmorët e Kombit, Kullat Binjake, kulla 1, kati 10, dera 33 · info@valore.al
Lexoni gjithashtu: